Trong quá trình ôn thi chứng chỉ tiếng Anh theo chuẩn VSTEP, không ít thí sinh lựa chọn cách học tập trung gần như hoàn toàn vào việc luyện đề. Tuy nhiên, thực tế cho thấy nhiều người dù làm quen với cấu trúc đề thi, nhưng điểm Listening vẫn không cải thiện đáng kể, đặc biệt khi đặt mục tiêu đạt chuẩn B1 hoặc B2.
Theo các chuyên gia đào tạo tiếng Anh, nguyên nhân của tình trạng này nằm ở việc luyện đề đơn thuần không đồng nghĩa với việc nâng cao năng lực Listening. Bài thi VSTEP không chỉ kiểm tra khả năng làm bài theo dạng đề, mà đánh giá năng lực xử lý ngôn ngữ trong thời gian thực.
LUYỆN ĐỀ NHƯNG KHÔNG TIẾN BỘ: NHỮNG NGUYÊN NHÂN PHỔ BIẾN
Qua thực tế giảng dạy và đánh giá, các chuyên gia chỉ ra rằng việc học Listening thiếu tiến bộ thường xuất phát từ ba nguyên nhân chính.
Thứ nhất, không xây dựng nền tảng phản xạ nghe. Nhiều thí sinh quen nghe theo kiểu “nghe – dịch – đoán”, khiến tốc độ xử lý thông tin chậm và dễ bỏ lỡ nội dung quan trọng khi bài nghe diễn ra liên tục.
Thứ hai, thiếu kỹ năng ghi chú nhanh. Việc cố gắng ghi chép nguyên câu hoặc quá nhiều chi tiết khiến người nghe bị phân tán, không theo kịp mạch nội dung chính của bài nghe.
Thứ ba, tách rời Listening khỏi các kỹ năng khác. Khi Listening không được liên kết với Speaking và Reading, người học khó hình thành khả năng hiểu ngôn ngữ một cách tổng thể, dẫn đến việc nghe hiểu rời rạc và thiếu chiều sâu.
LISTENING VSTEP LÀ BÀI KIỂM TRA NĂNG LỰC XỬ LÝ NGÔN NGỮ
Theo định hướng của VSTEP, Listening không chỉ là bài kiểm tra “nghe – chọn đáp án”, mà là bài đánh giá khả năng nhận diện thông tin, nắm ý chính và xử lý ngôn ngữ trong bối cảnh học thuật và đời sống. Do đó, việc học Listening hiệu quả đòi hỏi thí sinh phải xây dựng nền tảng phản xạ nghe bền vững, thay vì chỉ tập trung giải đề.
Các chuyên gia cho rằng, khi hiểu đúng bản chất của kỹ năng Listening, người học sẽ nhận ra rằng luyện đề chỉ là một phần trong quá trình ôn thi, không phải yếu tố quyết định duy nhất.

GỢI Ý PHƯƠNG PHÁP LUYỆN LISTENING BỀN VỮNG
Từ kinh nghiệm đào tạo thực tế, các chuyên gia khuyến nghị người học nên áp dụng phương pháp luyện Listening theo hướng đều đặn và có chiến lược.
Việc luyện nghe ngắn mỗi ngày, khoảng 10–15 phút nhưng duy trì thường xuyên, giúp hình thành phản xạ ngôn ngữ tự nhiên. Bên cạnh đó, người học nên ghi chú bằng ký hiệu hoặc từ khóa, thay vì viết nguyên câu, để theo kịp tốc độ bài nghe.
Ngoài ra, việc liên hệ nội dung bài nghe với các tình huống thực tế trong học tập và công việc cũng giúp tăng khả năng ghi nhớ và hiểu sâu nội dung, từ đó cải thiện hiệu quả Listening một cách bền vững.
XU HƯỚNG LUYỆN LISTENING VSTEP THEO HƯỚNG ỨNG DỤNG
Trước nhu cầu ngày càng cao về chứng chỉ VSTEP phục vụ học tập và nghề nghiệp, nhiều mô hình đào tạo đã chuyển hướng sang luyện Listening theo hướng ứng dụng, tập trung vào phản xạ nghe, kỹ năng ghi chú và khả năng liên kết giữa các kỹ năng ngôn ngữ.
Một số đơn vị đào tạo theo định hướng này, trong đó có MENTA VSTEP – Trường Đào Tạo VSTEP Ứng Dụng, cho rằng việc giúp người học hiểu đúng bản chất kỹ năng Listening và xây dựng nền tảng xử lý ngôn ngữ sẽ giúp giảm áp lực ôn thi, đồng thời nâng cao kết quả một cách bền vững.
Listening VSTEP không phải là kỹ năng có thể cải thiện chỉ bằng việc luyện đề liên tục. Để đạt chuẩn B1/B2, thí sinh cần xây dựng nền tảng phản xạ nghe, kỹ năng ghi chú và khả năng xử lý ngôn ngữ tổng thể. Khi học đúng bản chất và có phương pháp phù hợp, VSTEP sẽ không còn là “kỳ thi khó”, mà trở thành một cột mốc khả thi trong lộ trình học tập và phát triển nghề nghiệp.

